Arshian Fars Jurisprudential and Legal Journal

Arshian Fars Jurisprudential and Legal Journal

An Analytical Study of the Jurisprudential Foundations of Akhdh Bil-Soum in the Jurisprudential Research of the Five Islamic Schools of Thought

Document Type : Original Article

Authors
hamid vafaei 1
hormoz asadi kohbad 2
Mahdi Zamani 3
1 Department of Islamic Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Ramhormoz Branch, Islamic Azad University, Ramhormoz, Iran
2 Department of Islamic Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Ramhormoz Branch, Islamic Azad University, Ramhormoz, Iran (Corresponding Author)
3 Assistant Professor, Department of Law, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran
Abstract
Abstract
Akhdh Bil-Soum is one of the fundamental methods in buying and selling, playing a key role in contract formation and property ownership. This concept is addressed within the jurisprudence of the five Islamic schools of thought. However, there are differences regarding its legitimacy, conditions, and legal effects across these schools. The importance of this research lies in the application of Akhdh Bil-Soum in traditional and some modern economic transactions, where its jurisprudential and comparative understanding aids legal interpretation and judicial processes. The study aims to clarify Akhdh Bil-Soum’s position in the jurisprudential systems of the five schools, examining their theoretical differences and commonalities about legitimacy, conditions, effects, and its relation to general sale contract rules. Using a descriptive-analytical and library-based approach, the research comparatively analyzes the concept. Findings indicate that each school, relying on religious texts and jurisprudential principles, interprets Akhdh Bil-Soum differently; some see it as an initial offer phase, others as implicit commitment or ownership transfer. These divergent views have important practical implications in legal systems and court procedures, highlighting the need for recognizing the concept in contemporary Islamic law.
Keywords
Akhdh Bil-Soum
sale
commitment
five Islamic schools
Islamic jurisprudence

Subjects

منابع و مآخذ:
منابع فارسی:
- ابن رشد، احمد بن علی، (بی‌تا)، البدایة و النهایة.
- ابن عابدین، أحمد بن محمد، (۱۴۱۵ق)، حاشیه رد المحتار، جلد 4، بیروت، دار التراث العربی.
- ابن فرحون، ابراهیم بن علی، (1423ق)، تبصرة الحکام فی أصول الأقضیة و مناهج الأحکام، ج 1، بیروت، دارالفکر.
- ابن قدامه، عبدالله بن احمد، (1405ق)، المغنی، ج4، بیروت، دار الفکر.
- ابن مفلح، شمس‌الدین، (1418ق)، المبدع فی شرح المقنع، ج 9، بیروت، دارالکتب العلمیة.
- ابن منظور، جمال‌الدین محمد بن مکرم، (1414ق)، لسان العرب، ج12، بیروت، دار صادر.
- بهوتی، منصور بن یونس، (1418ق)، کشاف القناع عن متن الإقناع، ج ۴، بیروت، دار الکتب العلمیة.
- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، (1395)، مبسوط در حقوق ترمینولوژی، ج1.
- جرجانی، شریف علی بن محمد، (۱۴۲۰ق)، شرح المواقف، جلد 4، قم، مؤسسة النشر الاسلامی.
- حر عاملی، محمد بن حسن، (1409ق)، وسائل الشیعه، ج 19، بیروت، دار احیاء التراث العربی.
- رملی، احمدبن حمزه، (1424ق)، فتاوی الرملی فی فروع الفقه الشافعی، جلد سوم، بیروت، دار الکتب العلمیة، چاپ اول.
- زحیلی، وهبه، (1997م)، الفقه الإسلامی وأدلته، ج4، دمشق، دار الفکر.
- سرخسی، محمد بن احمد، (1413ق)، المبسوط، ج13، بیروت، دار المعرفة.
- صاوی، احمد بن محمد، (1400ق)، حاشیه الشرح الکبیر، ج3، بیروت، دار الکتب العلمیه.
- علامه حلی، حسن بن یوسف، (1414ق)، تحریر الأحکام، جلد 2، قم، مؤسسه النشر الاسلامی.
- کاسانی، علاءالدین ابوبکر بن مسعود، (۱۴۰۶ق)، بدائع الصنائع فی ترتیب الشرائع، جلد ۷، بیروت، دارالکتب العلمیة.
- مالک بن انس، (1415ق)، الموطأ، تحقیق: محمد فؤاد عبدالباقی، بیروت، دار إحیاء التراث العربی.
- مردای، حسین، (1395)، مسئولیت در فقه امامیه، قانون مدنی و نظریه‌های حقوقی ایران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشگاه قم.
- مطهری، مرتضی، (1370)، آشنایی با علوم اسلامی: فقه و اصول، ج2، تهران، انتشارات صدرا، چاپ نهم.
- موسوی خمینی، سیدروح‌الله، (1415ق)، تحریر الوسیله، ج2، قم، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
- نجفی، محمد حسن، (1404ق)، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، ج22، قم، موسسه الوفاء.
- نووی، یحیى بن شرف بن مری، (۱۴۲۵ق)، المجموع شرح المهذب، ج۹، بیروت، دارالفکر.
- نیازی، عباس؛ بادینی، حسن، (1392)، بررسی مسئولیت اخذبالسوم با نگاهی تطبیقی، فصلنامه پژوهش‌های حقوق تطبیقی، ش3.
منابع لاتین:
- Ibn al-Bahuti, M. b. Y. (1418 A.H.). Kashshaf al-qina‘ ‘an matn al-iqna‘ (Vols. 3–4). Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah / Dar al-Fikr.
- Ibn Rushd, A. b. ‘A. (n.d.). Al-bidayah wa al-nihayah [Various manuscripts].
- Ibn ‘Abidin, A. b. M. (1415 A.H.). Hashiyat Radd al-muhtar (Vol. 4). Beirut: Dar al-Turath al-‘Arabi.
- Ibn Farhun, I. b. ‘A. al-Ya‘mari (1423 A.H.). Tabsirat al-hukkam fi usul al-aqdiyyah wa manahij al-ahkam (Vol. 1). Beirut: Dar al-Fikr.
- Ibn Qudamah, ‘A. b. A. (1405 A.H.). Al-mughni (Vol. 4, pp. 156–160). Beirut: Dar al-Fikr.
- Ibn Qudamah, ‘A. b. A. (1405 A.H.). Al-mughni (Vol. 5). Beirut: Dar al-Turath al-‘Arabi.
- Ibn Muflih, Shams al-Din (1418 A.H.). Al-mubdi‘ fi sharh al-muqni‘ (Vol. 9). Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.
- Ibn Manzur, J. al-D. M. b. M. (1414 A.H.). Lisan al-‘Arab (Vol. 12, p. 255). Beirut: Dar Sader.
- Al-Ramli, Shams al-Din (1424 A.H.). Fatawa al-Ramli fi furu‘ al-fiqh al-Shafi‘i (Vol. 3). Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.
- Al-Kasani, ‘A. al-D. A. b. M. (1406 A.H.). Bada’i‘ al-sana’i‘ fi tartib al-shara’i‘ (Vol. 7). Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.
- Al-Nawawi, Y. b. Sh. b. M. (1425 A.H.). Al-majmu‘ sharh al-muhadhdhab (Vol. 9). Beirut: Dar al-Fikr.
- Al-Nawawi, Y. b. Sh. b. M. (1414 A.H.). Sharh al-majmu‘ ‘ala al-muhadhdhab (Vol. 5). Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.
- Al-Jurjani, Sharif ‘A. b. M. (1420 A.H.). Sharh al-mawaqif (Vol. 4). Qom: Mu’assasat al-Nashr al-Islami.
- Jafari Langarudi, J. (1395 Sh.). Mabsut dar huquq terminology (Vol. 1, p. 208). Tehran: Ganj-e Danesh.
- Al-Hurr al-‘Amili, M. b. al-Hasan (1409 A.H.). Wasa’il al-Shi‘ah (Vol. 19). Beirut: Dar Ihya’ al-Turath al-‘Arabi.
- Al-Zuhaili, W. (1997 C.E.). Al-fiqh al-Islami wa adillatuh (Vol. 4, pp. 287–295). Damascus: Dar al-Fikr.
- Al-Zuhaili, W. (1997 C.E.). Al-fiqh al-Islami wa adillatuh (Vol. 4, pp. 287–290). Damascus: Dar al-Fikr.
- Al-Sarakhsi, M. b. A. (1413 A.H.). Al-mabsut (Vol. 13, pp. 17–25). Beirut: Dar al-Ma‘rifah.
- Al-Sarakhsi, M. b. A. (1406 A.H.). Al-mabsut (Vols. 2, 10, 12). Beirut: Dar al-Ma‘rifah.
- Shams, ‘A. (1380 Sh.). A’in-e dadresi-ye madani (Vol. 3, p. 361). Tehran: Nashr-e Dadgostar.
- Al-Sawi, A. b. M. (n.d.). Hashiyat al-Sawi ‘ala al-sharh al-kabir (Vol. 3, p. 150). Beirut: Dar Ihya’ al-Kutub al-‘Arabiyyah.
- Al-Sawi, A. b. M. (1400 A.H.). Hashiyat al-sharh al-kabir (Vol. 3, p. 150). Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.
- Al-‘Allamah al-Hilli, H. b. Y. (1414 A.H.). Tahrir al-ahkam (Vol. 2). Qom: Mu’assasat al-Nashr al-Islami.
- Malik b. Anas. (1415 A.H.). Al-muwatta’ (M. F. ‘Abd al-Baqi, Ed.). Beirut: Dar Ihya’ al-Turath al-‘Arabi.
- Mardai, H. (1395 Sh.). Mas’uliyyat dar fiqh-e Imamiyyah, qanun-e madani va nazariyat-e huquqi-ye Iran [Master’s thesis, University of Qom].
- Motahhari, M. (1370 Sh.). Ashna’i ba ‘ulum-e Islami: Fiqh va usul (Vol. 2, 9th ed., pp. 45–50). Tehran: Sadra Publications.
- Musavi Khomeini, R. (1415 A.H.). Tahrir al-wasilah (Vol. 2, p. 530). Qom: Mu’assasat Tanzim wa Nashr Athar Imam Khomeini.
- Najafi, M. H. (1404 A.H.). Jawahir al-kalam fi sharh shara’i‘ al-Islam (Vol. 22, p. 38). Qom: Mu’assasat al-Wafa’.
- Najafi, M. H. (1410 A.H.). Jawahir al-kalam fi sharh shara’i‘ al-Islam (Vol. 26, 7th ed.). Beirut: Dar Ihya’ al-Turath al-‘Arabi.
- Niazi, ‘A. (1392 Sh.). Barrasi-ye mas’uliyyat ba negahi tatbiqi [A comparative study of liability]. Faslnameh-ye Huquqi-ye Daneshkade-ye Huquq, Shahid Beheshti University.